KHCN tuần qua: Việt Nam có nhà máy điện mặt trời lớn nhất Đông Nam Á



Trong tuần qua, nữ khoa học gia đầu tiên nhận giải thưởng Tạ Quang Bửu và thầy giáo 83 tuổi giành giải nhất cuộc thi sáng chế cũng là các sự kiện KHCN đáng chú ý.

1. Khánh thành nhà máy điện mặt trời lớn nhất Đông Nam Á

Ngày 27/4 tại Ninh Thuận, Tập đoàn BIM Group chính thức khánh thành cụm ba nhà máy điện mặt trời và hòa lưới điện quốc gia với công suất 330 MW. Đây hiện là tổ hợp nhà máy năng lượng điện mặt trời lớn nhất Đông Nam Á.

KHCN tuần qua: Việt Nam có nhà máy điện mặt trời lớn nhất Đông Nam Á

Tổ hợp điện mặt trời của BIM Group bao gồm hơn một triệu tấm năng lượng. Ảnh: Quỳnh Trần/VnExpress.

Với tổng công suất 330MW, cụm nhà máy bao gồm: nhà máy điện BIM 1 có công suất 30MW; BIM 2 có công suất 250MW và BIM 3 có công suất 50MW. Tổ hợp được đầu tư hơn 7.000 tỷ đồng, lắp đặt hơn một triệu tấm pin năng lượng mặt trời, dự kiến sản xuất khoảng 600 triệu KWh một năm. Mỗi năm, sản lượng từ nhà máy sẽ phục vụ 200.000 hộ gia đình và góp phần giảm gần 304.400 tấn CO2 thải ra môi trường.

2. Nhà khoa học nữ đầu tiên đoạt Giải thưởng Tạ Quang Bửu

Giải thưởng Tạ Quang Bửu năm 2019 được trao cho ba nhà khoa học là: PGS Phạm Đức Chính, Viện Cơ học, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam (lĩnh vực Cơ học); PGS Nguyễn Lê Khánh Hằng, Viện Vệ sinh Dịch tễ Trung ương (lĩnh vực Y sinh Dược học) và TS Lê Trọng Lư, Viện Kỹ thuật Nhiệt đới, Viện Hàn Lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam (lĩnh vực Vật lý).

KHCN tuần qua: Việt Nam có nhà máy điện mặt trời lớn nhất Đông Nam Á

PGS. TS Nguyễn Lê Khánh Hằng (Viện Vệ sinh dịch tễ trung ương, Bộ Y tế) là nhà nghiên cứu nữ đầu tiên đoạt giải thưởng Tạ Quang Bửu. Ảnh: Thanh Nhàn/Tia Sáng.

Đây là năm đầu tiên, Hội đồng giải thưởng đề xuất trao tặng giải thưởng cho các nhà khoa học trong các lĩnh vực Y sinh Dược học và Cơ học. Và đặc biệt, đây cũng là năm đầu tiên có nhà khoa học nữ được trao giải Tạ Quang Bửu.

3. Thầy giáo 83 tuổi giành giải nhất cuộc thi sáng chế

Tối 25/4, Lễ trao giải cuộc thi Sáng chế năm 2018 đã được tổ chức tại Hà Nội. 10 sáng chế xuất sắc, ứng dụng khả thi giúp cải thiện cuộc sống của người dân và góp phần phát triển kinh tế đã được vinh danh.

KHCN tuần qua: Việt Nam có nhà máy điện mặt trời lớn nhất Đông Nam Á

Tác giả Trần Kim Quy (thứ hai từ phải qua) nhận giải nhất từ Ban tổ chức. Ảnh: VnExpress.

Trong số này, giải pháp sản xuất phân hữu cơ vi sinh từ chất thải rắn sinh hoạt của tác giả Trần Kim Quy (83 tuổi, từng là giảng viên Đại học khoa học tự nhiên TP.HCM) và cộng sự giành giải nhất. Giải pháp sử dụng rác thải sinh hoạt đô thị và nông thôn làm nguyên liệu sản xuất phân hữu cơ vi sinh. Các chủng vi sinh vật dùng để nhân giống, lên men sản xuất ra các chế phẩm vi sinh phân lập tuyển chọn từ trong đất.

Hội đồng giám khảo đánh giá, giải pháp kỹ thuật khả thi và tính ổn định cao trong điều kiện kinh tế hiện nay của Việt Nam.

4. Phát sóng thử nghiệm trạm 5G đầu tiên tại Việt Nam

Tập đoàn Công nghiệp Viễn thông Quân đội (Viettel) đã hoàn thành tích hợp hạ tầng phát sóng 5G đầu tiên tại khu vực Hồ Hoàn Kiếm (Hà Nội) và phát sóng thử nghiệm thành công trên mọi băng tần được Bộ TT&TT cấp phép.

KHCN tuần qua: Việt Nam có nhà máy điện mặt trời lớn nhất Đông Nam Á

Hình ảnh trạm 5G tại Hà Nội.

Tốc độ kết nối trong các bài thử nghiệm dao động từ 600 - 700Mbp, tương đương với tốc độ cung cấp cho khách hàng của mạng 5G Verizon (Mỹ). Như vậy, Việt Nam là một trong những quốc gia thử nghiệm 5G sớm nhất trên thế giới. Trước đó, Mobifone là nhà mạng thứ hai được cấp phép thử nghiệm 5G tại Hà Nội, Đà Nẵng, Hải Phòng và TP.HCM.

5. Công nghệ chuyển đổi bản ghi âm não thành lời nói

Các nhà nghiên cứu tại Đại học California, San Francisco, Mỹ vừa phát triển thành công bộ giải mã có thể trực tiếp chuyển đổi hoạt động não thành lời nói.

Họ đã ghi lại hoạt động não của những người được cấy mảng điện cực vào não trước đó. Các đối tượng sẽ đọc to câu chữ trong khi nhà nghiên cứu thu những tín hiệu thông qua nhiều điện cực để phân tích và quan sát chuyển động của môi, hàm, lưỡi và thanh quản.

KHCN tuần qua: Việt Nam có nhà máy điện mặt trời lớn nhất Đông Nam Á

Ảnh: UCSF.

Sử dụng thông tin này, họ phát triển một bộ giải mã có thể chuyển đổi hoạt động của não thành lời nói. Công nghệ này được kỳ vọng có thể mang lại tiếng nói cho những người mắc bệnh như Parkinson.

6. Sản xuất thành công thuốc kháng sinh chống tế bào ung thư

Sau 20 năm nghiên cứu, các nhà khoa học Anh và Nhật đã thành công trong việc bào chế thuốc kháng sinh chống tế bào ung thư và vi khuẩn kháng thuốc.

KHCN tuần qua: Việt Nam có nhà máy điện mặt trời lớn nhất Đông Nam Á

Ảnh: Martin Lear, University of Lincoln.

Biệt dược của thuốc có tên là kedarcidin, được phát hiện trong một mẫu đất ở Ấn Độ gần 30 năm trước. Không giống các loại kháng sinh khác chỉ tập trung diệt vi khuẩn, kedarcidin còn tấn công tế bào ung thư và có khả năng trở thành vũ khí hữu hiệu trong điều trị ung thư. Hiện thành công này mới dừng trong điều kiện phòng thí nghiệm.

7. In 3D tạo ra bộ phận cơ thể người xuyên thấu

Với mục tiêu cải thiện kỹ thuật cấy ghép nội tạng, các nhà khoa học tại trường Đại học Ludwig Maximilian, Đức mới đây công bố đã nghiên cứu tạo ra các bộ phận cơ thể người xuyên thấu. Nghiên cứu tập trung vào việc phát triển công nghệ sử dụng dung môi để giúp nhìn xuyên thấu một số cơ quan nội tạng, bao gồm cả vị trí chính xác của từng tế bào gốc.

KHCN tuần qua: Việt Nam có nhà máy điện mặt trời lớn nhất Đông Nam Á

Nhóm nghiên cứu của tiến sĩ Ali Ertuerk dự kiến sẽ tạo ra bộ phận hoàn chỉnh để cấy ghép trực tiếp vào cơ thể người sau khoảng 10 năm tới. Ảnh: Reuters.

Kết hợp với công nghệ in 3D, những tế bào gốc sẽ được đặt đúng vị trí trong các bộ phận nhân tạo và dần dần phát triển thành cấu trúc của cơ quan đó, giúp chúng hoạt động một cách bình thường. Nhóm nghiên cứu hy vọng có thể in 3D thành công lá lách trong vòng 3 năm tới và thận trong vòng 5 đến 6 năm.

8. WHO lần đầu tiên khuyến cáo không cho trẻ dưới 1 tuổi xem điện thoại

Các chỉ dẫn của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) nêu rõ: thời gian hợp lý để trẻ dưới 5 tuổi tiếp xúc thụ động với màn hình các thiết bị điện tử như: điện thoại, ti vi, máy tính là không quá 60 phút/ngày. Đặc biệt không nên để trẻ dưới 1 tuổi tiếp xúc với các loại màn hình này để đảm bảo các em phát triển khỏe mạnh.

KHCN tuần qua: Việt Nam có nhà máy điện mặt trời lớn nhất Đông Nam Á

Trẻ dưới 18 tháng tuổi không nên sử dụng thiết bị điện tử có màn hình, trẻ lớn hơn 18 tháng tuổi chỉ nên sử dụng các thiết bị này khoảng 1 giờ mỗi ngày. Ảnh: Chris Ison/PA Images via Getty Images.

Thay vào đó, trẻ em từ 1 - 4 tuổi nên dành ít nhất 3 giờ/ngày cho các hoạt động thể chất và ngủ đủ giấc. Theo WHO, thói quen lười vận động thể chất là yếu tố rủi ro hàng đầu gây tử vong và góp phần làm gia tăng tình trạng thừa cân và béo phì trên toàn cầu.

9. NASA phát hiện dấu hiệu 'động đất' trên Sao Hỏa

Cơ quan Hàng không Vũ trụ Mỹ (NASA) thông báo tàu thăm dò InSight đã phát hiện và đo đạc được âm thanh “ầm ầm” nhẹ giống như một trận động đất hôm 6/4 – ngày thứ 128 của tàu InSight trên Sao Hỏa.

KHCN tuần qua: Việt Nam có nhà máy điện mặt trời lớn nhất Đông Nam Á

Hình ảnh mô phỏng tàu vũ trụ InSight của NASA trên Sao Hỏa. Ảnh: Reuters.

Các nhà khoa học vẫn đang kiểm tra dữ liệu, để kết luận chính xác nguyên nhân của dấu hiệu này, đồng thời cho biết sự rung lắc dường như xuất hiện từ bên trong Sao Hỏa, chứ không phải do các tác động trên bề mặt, chẳng hạn như gió. Đây có thể là lần đầu tiên NASA đo đạc được dấu hiệu về động đất trên hành tinh đỏ.

10. Dùng rơm khử mặn nước biển

Các nhà khoa học thuộc Viện Cơ khí và Công nghệ Vật liệu thành phố Ninh Ba phối hợp với Viện Khoa học Trung Quốc đã phát triển một thiết bị tạo hơi nước bằng rơm thải sử dụng năng lượng Mặt Trời.

KHCN tuần qua: Việt Nam có nhà máy điện mặt trời lớn nhất Đông Nam Á

Ảnh minh họa: Pexels.

Thiết bị này gồm một màng ảnh nhiệt và các máy bơm nước. Phần lá của cọng rơm được đốt thành than và được cô lại bằng xenlulô vi khuẩn để hoạt động với vai trò là một màng ảnh nhiệt, còn phần dưới thân cọng rơm được dùng vào làm máy bơm nước. Vào những ngày nắng, thiết bị lọc được 6,4-7,9 kg/m3 nước mỗi ngày, còn vào những ngày nhiều mây, lượng nước lọc được ở vào khoảng 4,6-5,6 kg/m3.

Nguồn Khampha


Bài liên quan